22 december 2017

Een rijke kerst

‘Kerst: de tijd om samen te zijn. Lekker eten met elkaar en misschien een kerstpakket uitpakken. Samen een mooie film op tv zien. Voor iedereen? Het is de tijd waarin ik me nog meer realiseer dat niet iedereen het zo goed heeft’, blogt Alice Vellinga, bestuurder Zienn en Het Kopland. ‘Geld maakt geld, luidt een uitdrukking. Schulden maken schulden, is misschien nog wel veel meer waar…’

De Nachtopvang in Groningen en in Leeuwarden zitten overvol en de crisisopvang eveneens. Maar we maken het beste ervan. Het is goed dat we mensen kunnen opvangen – een veel beter alternatief dan de straat! In deze periode voel ik dat nog sterker.

Onnodige armoede

Een van de grote oorzaken dat mensen dakloos raken is geld. Beter: het gebrek eraan. Je kunt uiteindelijk je huis niet meer betalen. Dat overkomt ook regelmatig mensen met een koopwoning, vertelde een makelaar me vorige week nog. Armoede en geldgebrek zijn van alle tijden. Bijna iedereen heeft wel gehoord van het boek van Suzanna Jansen en de theatervoorstelling ‘Het Pauperparadijs’, over de hulp van de Maatschappij voor Weldadigheid in de 19e eeuw. We staan er nu beter voor. En toch is er nog steeds veel onnodige armoede, waardoor talloze kinderen leren dat armoede normaal is.

Voortdurend stress, reken maar uit wat dat betekent

Margrite Kalverboer, de Kinderombudsvrouw, bracht er onlangs een rapport over uit. Ze schrijft dat opgroeien in armoede voor een kind niet alleen erg is omdat je te weinig spullen hebt, maar nog veel meer omdat je als kind last hebt van de stress en onzekerheid van je ouders. Deze voortdurende stress maakt veilig opgroeien en ook het leren op school moeilijker. Door de spanning gebeuren er thuis dingen die een kind niet zou moeten horen of meemaken. Reken maar uit wat dat betekent voor deze volgende generatie…
Helaas weten we dat je, als je als kind in stress en armoede opgroeit, een grote kans loopt om als volwassene in de opvang terecht te komen.

Schulden maken schulden

Als je alles bij elkaar optelt, is er in Nederland geld genoeg, maar de verdeling klopt niet. Van een fijne collega kreeg ik het boek ‘Alle dagen schuld‘ te lezen van Mirjam Pool. Het boek drukte me weer met de neus op de feiten door de verhalen van mensen te lezen. Een bekend gezegde is: geld maakt geld. Meer waar vind ik: schulden maken schulden. Als je niet op tijd een rekening betaalt, krijg je een boete. Van het CJIB, van de zorgverzekering, van wat dan ook. Ik lees zelfs in de krant dat sommige Gemeentelijke kredietbanken 18 procent rente rekenen. Dus zelfs als je in de schuldsanering zit, krijg je een woekerrente? Ik snap dat een kredietbank haar medewerkers niet van de wind kan betalen, maar waarom moet zo’n bank de kosten doorberekenen aan haar gebruikers? Dat kan toch anders?

Wat schulden kunnen doen

Wat schulden met een mens kunnen doen, is complex. Naarmate ik meer verhalen lees in het boek en terugdenk aan cliënten die ik de afgelopen jaren gesproken heb, snap ik steeds beter dat mensen hun post niet meer open maken. Je situatie lijkt en voelt onoplosbaar. Je kunt, als je zo onder druk staat, geen verstandige besluiten meer nemen en aan de lange termijn denken. Dit gebeurt als je te veel stress hebt, een deel van je hersenen wordt als het ware ‘uitgeschakeld’. Lees deze blog over schuldenaanpak er eens over. Of dit artikel ‘waarom arme mensen domme dingen doen’ in de Correspondent.

Een van de verhalen in het boek van Pool gaat over een baby’tje waarvan de ouder zelf minder eten zodat de baby wel krijgt. Hoe zou het nu met hen gaan? Wat zouden deze ouders tijdens kerst doen?

Mijn wens en goede voornemen

Ik wens dat alle onnodige regels die mensen eerder in de schulden houden dan ze eruit helpen, het komende jaar verdwijnen! Verder is mijn goede voornemen om me met Het Kopland en Zienn te blijven inzetten om mensen preventief te helpen, om dakloosheid en huiselijk geweld te voorkomen. Om oog te blijven houden voor de gevolgen van stress en armoede en om mensen hierbij te ondersteunen.

Iedereen een fijne kerst, wat je situatie ook is.

Alice Vellinga
Bestuurder Zienn en Het Kopland

 

« terug naar het overzicht